SAHİ FACEBOOK VE WHATSAPP NEDEN BEDAVA? Analiz
Ümit SANLAV SOSYAL MEDYA ARAŞTIRMACISI

SOSYAL MEDYA UZMANI SANLAV SORUYOR:

SAHİ FACEBOOK VE WHATSAPP NEDEN BEDAVA?

Sosyal Medya artık hayatımızdan çıkaramayacağımız derecede içimizde ve ‘sanal’ falan deseler de bir o kadar da gerçek. “Tamamen hayatınızdan atın”, “Kesinlikle kullanmayın” diyecek kadar kolaycılığa kaçacak ve realiteye gözlerimi kapatacak değilim. Ama…

‘Ama’nın devamını getirmeden önce bir Sosyal Medya Uzmanı olarak zihnimde uzun süredir var olan bir soruyu aktarayım size. Belki de benim tam anlamıyla cevabını bulamadığım bu sorunun yanıtını birlikte aramamız daha iyi olacak: Facebook ve Whatsapp neden bedava?

Lütfen kimse nankörlük ettiğimi veya paranoyakça davrandığımı düşünmesin. Bu soruyu sormamız gerekiyor. Zira neredeyse nefes almanın bile para karşılığında olacağı günümüz dünyasında, bu derece çok kullanılan ve işe yarayan bir uygulamanın tamamen ücretsiz olması biraz tuhaf değil mi?

ABD Başkanı Donald Trump’ın seçim kampanyasında çalışan danışmanlık şirketi Cambridge Analytica’nın 50 milyon Facebook kullanıcısının verilerini izinsiz şekilde topladığı ortaya çıkmasının yankıları büyüyor. Son olarak Facebook uygulamasının cep telefonlarına yüklenmesiyle yazılımın cihaz üzerinden yapılan konuşma ve mesajlaşmaların günlüğünü tuttuğunun anlaşılması, dikkatleri tamamen bu mecraların güvenli kullanım tedbirlerine topladı.

Sosyal Medya Savaşları isimli kitabımda açıkça söylemiştim “internete girilen bilgi artık sizin değildir” diye. “Özel hayatla, sosyal paylaşımın çizgilerini net bir şekilde çizerek birbirinden ayırmalıyız. Özel hayat özelde kalmalı, sosyal paylaşım ortamlarında ya paylaşılmamalı ya da dikkatli paylaşılmalı” da demiştim mesela.

Sabah gözümüzü açtığımız andan itibaren günün her anında kullandığımız, en yakınımızdan bile daha çok yakınımızda bulunan bu uygulama ve ya siteler ne kadar güvenli? Hatta bazılarımızın adeta içinde yaşadığı bu sanal dünyanın NİHAYİ amacı bilgiye erişmek ve paylaşmak değil mi? Amacı bilgiye erişim ve paylaşım kolaylığı olan bir mecraya atılan bilginin bizde kalacağını düşünmek ise son derece mantıksız.

         Mektup parayla da Whatsapp ve Facebook neden bedava?

Günümüzde iletişimde kullandığımız en ilkel yol mektupken ve bir mektup atmak için postaneye gidip bir ücret ödememiz gerekirken; video, fotoğraf gibi her türlü veri transferini kolayca yapabildiğimiz, canlı yayın yapabildiğimiz Facebook, Whatsapp gibi sosyal medya mecralarının tamamen ücretsiz olmasının bir tek anlamı olabilir: Birileri bizim her türlü bilgimize ve iletişimimize sahip olmak istiyor. 

Facebook başta olmak üzere sosyal medya şirketlerinin çalışma modelinde en masum haliyle bilgilerimiz toplanıyor ve galiba son dönemde ortaya çıkan gerçeklerle gördük ki satılıyor. Dünyada 2 Milyar, Türkiye’de de 51 milyonu aşkın kullanıcısı olan Facebook’un bu anlamda nasıl bir gücü elinde bulundurduğu aşikar.

          Bu gücün en bariz örneği, Avusturyalı hukukçu Max Schrems’in Facebook ile uzun hukuk mücadelesi sonucunda ortaya çıktı. Facebook’tan kendisi ile ilgili elinde bulundurduğu şahsi verilerini isteyen Schrems’in, davayı kazanması üzerine Facebook’tan aldığı şahsi verilerin 1222 sayfalık kullanıcı hareketlerinden oluşması, şahsi bilgilerimizin ne derece detaylı olarak saklı olduğunu bir kez daha kanıtladı bize.

Sosyal medya Üzerinden üye olmayın

Peki ne yapmalı? Nasıl adım atmalı? Kime, ne demeli? Dikkat etmemiz gereken hususlardan biri; üyelik gerektiren sitelere giriş yapılırken, “Facebook ile üye ol” ya da “Twitter ile üye ol” gibi seçeneklerle üye olunmaması.

Tüm profilinizi bu uygulamalara açmış olabileceğiniz gibi, bu üçüncü şahıslar sizin adınıza paylaşımlar yapıp profil bilgilerinizi güncelleyebilir, ve hatta başka insanları takip edebilirler. İnstagram ve Twitter’da takipçi satın alınabilinen uygulamaların pek çoğu bu sistem ile çalışmaktadır.

Bir Sosyal Medya Uzmanı olarak ben uyarayım da takdir hakkı tabi ki sizin olsun…

Bu Yazara Ait Diğer Makaleler