ABD’SİZ BARIŞ Analiz
Alpaslan DÜVEN TÜRK-İNGİLİZ GAZETECİLER BİRLİĞİ BAŞKANI

ABD’SİZ BARIŞ

Geçtiğimiz hata Türkiye, dünya siyasetindeki en önemli gelişmelerden birine ev sahipliği yaptı. Başkan Recep Tayyip Erdoğan, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Almanya Başbakanı Angela Merkel ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’u İstanbul’da kabul etti. Yedi yılı aşkındır süren Suriye savaşında siyasi çözüm çabaları ve ülkenin geleceği konusunda Fransa, Almanya ve Rusya ile aynı masaya oturdu. Türkiye’nin ev sahipliğinde Rusya, Almanya ve Fransa’nın katılımıyla yapılan zirvenin gündemini ABD’nin başlattığı ticaret savaşları, İran’a ambargo, Suriye’de yaşanan gelişmeler ve bölgesel sorunlar oluşturdu.

Zirve sonunda liderler ortak bir bildiri yayımladı. Bildiride liderler Suriye’nin egemenliği bağımsızlığı ve toprak bütünlüğü ile BM Şartı’nın amaç ve ilkelerine olan taahhütlerini teyit ettiklerini vurguladı. Teröre karşı mücadeleye devam etme gerekliliğinin altını çizerken tüm tarafların hükümlere riayet etmesi suretiyle sağlanacak kalıcı bir ateşkesin önemini belirtti.

 

Kimyasal silah kullanılmasına karşı duruş yinelendi. Barış ve istikrar için gerekli koşulların tesisi siyasi bir çözümün teşviki için birlikte çalışma taahhüt edildi. Ayrıca BM gözetiminde, uluslararası şeffaflık standartlarına uygun olarak, serbest ve adil seçimlerin zeminini oluşturmak üzere Suriye’de anayasal reformu gerçekleştirecek Anayasa Komitesi’nin Cenevre’de kurulması ve bu yıl sonu itibariyle toplanması çağrısında bulundu. Liderler; sığınmacıların ve ülke içinde yerlerinden edilmiş kişilerin Suriye’de ikamet ettikleri asıl yerlere güvenli ve gönüllü olarak geri dönüşleri için gerekli şartların oluşturulması ihtiyacına işaret ederek geri dönenlerin silahlı çatışma, siyasi baskı veya keyfi tutuklamalardan korunması ve insani altyapı gereksiniminin altını çizdi.

 

Bu,Suriye’nin yanı sıra dünya siyasetini de etkisi altına alan bir gelişmeydi. Suriye söz konusu olunca Amerika’nın dahil olmadığı bir toplantı düşünülemezdi. Ancak bu kez öyle olmadı. Türkiye, Fransa, Almanya ve Rusya ilk kez Amerikasız masaya oturdu ve Suriye’nin geleceği konusunda ortak kararlar aldı. Almanya ve Fransa’nın ABD’den bağımsız tavır alması Washington’da tedirginlik yarattı. Bu aynı zamanda yeni bir döneminde habercisiydi. Aslında Astana Süreci de Amerikasız başlayan buna benzer bir adımdı. Almanya ve Fransa gibi önemli oyuncuların transfer edilerek sahaya sürülmesi gerekiyordu.Türkiye ve Rusya ele ele vererek bunu başardı.

Türkiye, kritik kararlara imza atılan dörtlü Suriye zirvede Suriye’nin kuzeyinde yuvalanan teröristlerin bölgeden temizlenmesini gündeme getirdi. Bu da terör örgütü PKK’nın elebaşlarından Mustafa Karasu’yu paniğe soktu. Zirveden sadece 1 gün sonra, Türk Silahlı Kuvvetleri Fırat’ın doğusunu bombardıman altına aldı.TSK’nın düğmeye basmasıyla terör örgütü PKK telaşlandı. Teröristbaşı Karasu; Rusya, Almanya ve Fransa’nın Türkiye’ye destek olmaması çağrısında bulunarak bombardımanların kötü sonuçlar doğuracağını ifade etti.

 

Suriye’de barış/çözüm sürecine en hızlı Amerikasız ulaşılabilirdi. Bunun mümkün olmadığını düşünenler hatta Amerika’nın tepkisinden çekinenler de oldu. Ancak bekledikleri gibi olmadı ve zirve başarıyla gerçekleştirildi. Kazanan diplomasi oldu. Amerika dışında herkes memnun kaldı…Amerika hiç bir zaman Suriye’de barıştan, çözümden yana bir adım atmadı. Hep dağınıklıktan, kaostan beslendi. Amerikasız barış görüşmeleri devam etmeli.

Bu Yazara Ait Diğer Makaleler